เมล็ดพันธุ์ข้าว

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
กข119 (BioH95-CNT-60-1-1-1-2-1) ข้าวเจ้าหอมพื้นนุ่ม ดำเนินการวิจัยโดยศูนย์วิจัยข้าวพิษณุโลก
- ประเภทข้าวเจ้าหอมพื้นนุ่ม ไม่ไวต่อช่วงแสง
ลักษณะเด่น
- ข้าวสุกนุ่มเหนียว มีกลิ่นหอม (2AP : 1.61 ppm)
- ผลผลิตเฉลี่ย 777 กก./ไร่ สูงสุด 993 กก./ไร่
- อายุเก็บเกี่ยวสั้น (95 วัน หว่านน้ำตม / 105 วัน ปักดำ)
- ค่อนข้างต้านทานโรคไหม้ในระยะกล้า
- ข้อควรระวัง อ่อนแอต่อเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาล และโรคขอบใบแห้ง
- พื้นที่แนะนำ นาชลประทานในเขตภาคกลาง ภาคเหนือตอนล่าง และตอนบน

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
กข113 (IR96522-PTT-5-1-2-1-4-1)ข้าวเจ้าพื้นนุ่ม ดำเนินการวิจัยโดยศูนย์วิจัยข้าวปทุมธานี
- ประเภท ข้าวเจ้าพื้นนุ่ม ไม่ไวต่อช่วงแสง
ลักษณะเด่น
- ข้าวสุกนุ่ม ค่อนข้างเหนียว
- ผลผลิตเฉลี่ย 946 กก./ไร่ สูงสุด 1,124 กก./ไร่
- ต้านทานโรคไหม้ในระยะกล้า และค่อนข้างต้านทานโรคขอบใบแห้ง
- อายุเก็บเกี่ยวสั้นกว่าพันธุ์ปทุมธานี 1
- ข้อควรระวัง อ่อนแอมากต่อเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาล
- พื้นที่แนะนำ นาชลประทานในเขตภาคกลางและเหนือตอนล่าง

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
เป็นข้าวเจ้าที่มีกลิ่นหอมฟุ้งตามธรรมชาติและมีเนื้อสัมผัสนุ่ม ไม่ไวต่อช่วงแสง สามารถปลูกได้ทั้งนาปีและนาปรังในบางพื้นที่
(แม้ว่าส่วนใหญ่จะปลูกเป็นข้าวนาปี)
มีอายุการเก็บเกี่ยวประมาณ 160-162 วัน
(สำหรับการปลูกแบบนาปี)
มีอายุการเก็บเกี่ยวค่อนข้างสั้นคือประมาณ 95-100 วัน
(สำหรับการปลูกแบบนาปรัง) ให้ผลผลิตเฉลี่ยสูงถึง 90-110 ถังต่อไร่
มีความทนทานต่อโรคใบขีดสีน้ำตาลและเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาลได้ดี ลักษณะเมล็ดสวยยาวเรียวและหุงขึ้นหม้อดี ซึ่งข้าวเจ้าหอมอรวีกำลังได้รับความนิยมและเป็นที่น่าสนใจในกลุ่มเกษตรกรผู้ปลูกข้าวที่ต้องการพันธุ์ข้าวที่มีคุณภาพดีและให้ผลผลิตสูง

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
ข้าวพญาลืมแกงเป็นข้าวไร่ข้าวเหนียวพื้นเมืองดั้งเดิมที่มีลักษณะเด่นคือ เมล็ดใหญ่อ้วนป้อม ข้าวสุกนุ่มเหนียวมีกลิ่นหอม และมีรสชาติอร่อยกลมกล่อมจนแทบไม่ต้องกินกับข้าว
ลักษณะทางเกษตรกรรม
ทรงกอ: ตั้งตรง ลำต้นค่อนข้างแข็ง มีความสูงประมาณ 150 เซนติเมตร
ใบ: สีเขียวอ่อน ยาวเรียว ขนาดใบกว้างประมาณ 2 เซนติเมตร ยาว 50 เซนติเมตร ระยะใบธงหักลง
รวงข้าว: ปล้องสีเหลือง ข้าวเปลือกสีเหลือง การกางช่อรวงปานกลาง มีจำนวนรวงต่อกอประมาณ 8-10 รวง
การออกดอก: ออกดอกประมาณวันที่ 20 กันยายน เป็นข้าวอายุกลาง
ลักษณะเมล็ดและคุณภาพการกิน
เมล็ดข้าวเปลือก/สาร: ข้าวเปลือกสีเหลือง เมล็ดข้าวสารสีขาวและอ้วนป้อมใหญ่คล้ายข้าวญี่ปุ่น
เนื้อสัมผัส: เมื่อนึ่งหรือหุงสุก เมล็ดเกาะตัวกันดี มีความนุ่มเหนียวปานกลาง มีความกรุบเล็กน้อย และมีกลิ่นหอมมาก

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์

ลักษณะประจำพันธุ์
- เป็นข้าวเหนียวไวต่อช่วงแสง
- ปลูกได้เฉพาะฤดูนาปี ออกดอก 50 เปอร์เซ็นต์ ประมาณวันที่ 21 ตุลาคม เก็บเกี่ยวประมาณวันที่ 23 พฤศจิกายน
- ทรงกอตั้ง ความสูงประมาณ 96 เซนติเมตร ลำต้นแข็งมาก
- เมล็ดยาว รูปร่างเรียว คุณภาพการสีดี
- เมื่อนึ่งสุกเนื้อสัมผัสนุ่ม
ผลผลิต
เฉลี่ย 663 กิโลกรัมต่อไร่ ศักยภาพการให้ผลผลิตสูงสุด 1,002 กิโลกรัมต่อไร่
ลักษณะเด่น
- เป็นข้าวเหนียวไวต่อช่วงแสงที่มีลำต้นเตี้ย ต้านทานการหักล้มดีกว่าพันธุ์ กข6 และ กข18
- ต้านทานต่อโรคไหม้ในระยะกล้าในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
พื้นที่แนะนำ
แนะนำให้ปลูกในพื้นที่นาน้ำฝนภาคตะวันออกเฉียงเหนือที่มีการระบาดของโรคไหม้
ข้อควรระวัง
อ่อนแอต่อโรคไหม้คอรวง ขอบใบแห้ง แมลงบั่ว และเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาล เช่นเดียวกับพันธุ์ กข6

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
กข103 (หอมชัยนาท 72)
ข้าวเจ้าหอมไวต่อช่วงแสง ต้านทานต่อโรคไหม้และโรคขอบใบแห้ง
ลักษณะเด่น
ผลผลิตสูง ศักยภาพการให้ผลผลิตสูงสุด 875 กก/ไร่
อายุเบา ใกล้เคียงกับพันธุ์ขาวดอกมะลิ 105 ในพื้นที่ภาคเหนือตอนล่าง และภาคกลาง
ค่อนข้างต้านทานต่อโรคไหม้ และโรคขอบใบแห้งในเขตภาคกลาง
ปริมาณอมิโลสต่ำ คุณภาพการหุงต้มและรับประทานดี เมื่อหุงสุกได้ข้าวสวยนุ่ม เหนียว และมีกลิ่นหอม (2AP = 0.98-1.25 ppm)
เมล็ดเรียวยาว มากกว่าพันธุ์ขาวดอกมะลิ 105 คุณภาพการสีดีมาก สามารถผลิตเป็นข้าวสาร 100 เปอร์เซ็นต์ ได้
พื้นที่แนะนำ
นาอาศัยน้ำฝนในเขตภาคเหนือตอนล่าง และภาคกลาง ทั้งในพื้นที่ลุ่มและที่ดอน
ข้อควรระวัง
ค่อนข้างอ่อนแอต่อโรคไหม้และอ่อนแอต่อโรคขอบใบแห้งในเขตภาคเหนือตอนล่าง โดยเฉพาะจังหวัด พิษณุโลก รวมถึงค่อนข้างอ่อนแอต่อเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาลและเพลี้ยกระโดดหลังขาว

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
ลักษณะประจำพันธุ์
-เป็นข้าวเจ้าไม่ไวต่อช่วงแสง
-อายุเก็บเกี่ยว 116-120 วัน (วิธีปักดำ)
-ทรงกอตั้ง ลำต้นแข็ง ใบสีเขียวเข้ม มุมปลายใบตั้งตรง รวงค่อนข้างแน่นแน่น คอรวงอยู่ในกาบใบธงเล็กน้อย
-เมล็ดร่วงง่าย ข้าวเปลือกสีฟาง ยาว 8.55 มิลลิเมตร กว้าง 2.78 มิลลิเมตร หนา 1.99 มิลลิเมตร
-หุงเป็นข้าวสวยหรือข้าวสุก มีลักษณะค่อนข้างนุ่ม เหนียว ไม่หอม เลื่อมมันเล็กน้อย
ผลผลิต
-ประมาณ 667 กิโลกรัมต่อไร่
ลักษณะเด่น
-มีคุณสมบัติเหมาะสำหรับแปรรูปเป็นข้าวพองอบกรอบได้ดี
-ลำต้นเตี้ย ต้นแข็ง มีขนาดเมล็ดปานกลาง
-ค่อนข้างต้านทานต่อเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาลกลุ่มแมลงจากจังหวัดพิษณุโลก
พื้นที่แนะนำ
-พื้นที่นาชลประทาน ภาคเหนือตอนล่าง ภาคกลาง และภาคตะวันออกเฉียงเหนือ

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
"ซีพีไรซ์ 16" เป็นชนิดพันธุ์แท้ เป็นข้าวเหนียว
สามารถปลูกได้ทุกสภาพแวดล้อม
ไม่ไวต่อช่วงแสง อายุ 118 วันหลังแช่ข้าว (ฤดูนาปรัง) อายุ 107 วันหลังแช่ข้าว (ฤดูนาปี)
โดยวิธีการปักดำ
ผลผลิตเฉลี่ย 812 กิโลกรัมต่อไร่ ศักยภาพพันธุ์ 1,100 กิโลกรัมต่อไร่ (ความชื้นร้อยละ 15)
ทรงกอตั้ง ความสูงเฉลี่ย 152.00 เซนติเมตร ปล้องสีเขียว
ใบธงตั้งตรง การแตกระแง้ปานกลาง คอรวงยาว
เปลือกเมล็ด สีฟางกระน้ำตาล มีขนสั้น ไม่มีหาง ยอดเมล็ดสีฟาง

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
ลักษณะประจำพันธุ์
- เป็นข้าวเจ้า ไม่ไวต่อแสง
- อายุเก็บเกี่ยวประมาณ 85-90 วัน
- สูงประมาณ 80-90 เซนติเมตร
- เมล็ดใหญ่ ต้นเตี้ย แตกกอดี ล้มยาก เมล็ดเรียวยาว
ใบสีเขียวเข้ม ใบธงตั้งตรง
- ใช้ปลูกเสริมในพื้นที่ที่น้ำหลากเร็วได้ดี
ลักษณะเด่น
- ลดความเสี่ยงจากการขาดแคลนน้ำในช่วงปลายฤดู
- เมล็ดเรียวยาว ท้องไข่น้อย คุณภาพการสีดี
- ต้านทานต่อ เพลี้ยกระโดดสีน้ำตาล และ โรคไหม้ ได้ดีในระดับหนึ่ง
- ให้ผลผลิตต่อไร่สูง เฉลี่ย 1,000-1300 ตัน ต่อไร่
- ข้าวสุก ลักษณะค่อนข้างแข็ง (อมิโลสสูงประมาณ 26-30%)

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
ลักษณะทั่วไป
-อายุเก็บเกี่ยว 89-90 วัน
-ผลผลิต 110 - 140 ถังต่อไร่ ขึ้นอยู่กับสพาพอากาศและการดูแล
-แตกกอดี ลำต้นแข็ง รวงยาว
-ต้านทานเพลี้ยกระโดดสีนำ้ตาล
-อ่อนแอต่อหนอนกอช่วงข้าวเริ่มออกรวง
-เป็นข้าวเจ้าไวต่อช่วงแสง
-ให้ผลผลิตในนา เกษตรกรเฉลี่ย 450 กิโลกรัมต่อไร่
-ข้าวเปลือกสีฟาง มีกระสีน้ำตาล เมล็ดยาว 10.54 มิลลิเมตร กว้าง 2.68 มิลลิเมตร หนา 2.12 มิลลิเมตร
-ข้าวกล้องสีขาว รูปร่างเมล็ดเรียว ยาว 7.58 มิลลิเมตร กว้าง 2.22 มิลลิเมตร หนา 1.86 มิลลิเมตร ท้องไข่น้อย (0.71)
-คุณภาพการสีดีมาก
-ความคงตัวของแป้งสุกอ่อน ข้าวสุกปกติ ข้าวหุงสุกสีขาวนวล ค่อนข้างเหนียว นุ่ม ไม่มีกลิ่นหอม
ลักษณะเด่น
-มีศักยภาพการยึดปล้องขึ้นน้ำได้ดี ในสภาพนาน้ำลึกมากกว่า 100 เซนติเมตร ให้ผลผลิตสูง (450 กิโลกรัมต่อไร่) เป็นข้าวอมิโลสต่ำ (15.32 เปอร์เซ็นต์)
-ข้าวหุงสุกนุ่ม
-แนะนําให้ปลูกในพื้นที่นาน้ำลึกมากกว่า 100 เซนติเมตร น้ำท่วมข้าวนานกว่า 1 เดือนขึ้นไป โดยเฉพาะ พื้นที่นาข้าวขึ้นน้ำ

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
ข้าวหนียวภูพาน1 ข้าวเหนียวภูพาน 1 เป็นพันธุ์ข้าวเหนียวนาปีไวต่อช่วงแสง ต้นสูงประมาณ 120–135 ซม. และให้ผลผลิตเฉลี่ย 542 กิโลกรัมต่อไร่
ลักษณะเด่นและผลผลิต
ความสูงและลำต้น: สูงประมาณ 120–135 ซม. ลำต้นแข็งแรง ทนต่อการหักล้ม
การเจริญเติบโต: เป็นข้าวนาปีไวต่อช่วงแสง เหมาะปลูกในพื้นที่นาลุ่มและนาน้ำฝน
การเก็บเกี่ยว: เหมาะสำหรับการเก็บเกี่ยวด้วยเครื่องเกี่ยวนวด
ผลผลิต: เฉลี่ย 542 กิโลกรัมต่อไร่

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
ข้าวเหนียว ซิวแม่จัน
ประวัติพันธุ์
-ได้จากการเก็บรวบรวมพันธุ์จากเกษตรกร ในหมู่บ้านหนองบัว ตำบลรอบเวียง อำเภอเมือง จังหวัดเชียงราย ปลูกคัดเลือกและเปรียบเทียบผลผลิต ที่สถานีทดลองพืชไร่เชียงราย และสถานีทดลองข้าวพาน
การรับรองพันธุ์
-คณะกรรมการวิจัยและพัฒนากรมวิชาการเกษตร มีมติให้เป็นพันธุ์รับรองเมื่อวันที่ 7 ธันวาคม 2522
ลักษณะประจำพันธุ์
-เป็นข้าวเหนียวพันธุ์พื้นเมือง สูงประมาณ 110 – 150 เซนติเมตร
-ไวต่อช่วงแสงอย่างอ่อน
-อายุเก็บเกี่ยว ประมาณปลายเดือนกันยายนถึงกลางเดือนตุลาคม
-ลำต้นและใบสีเขียว ข้อต่อใบ ขอบใบและเขี้ยวกันแมลงสีม่วง ใบแคบและยาว คอรวงยาว เมล็ดยาว
-เมล็ดข้าวเปลือกสีฟาง ก้นจุดสีม่วง
-ระยะพักตัวของเมล็ดประมาณ 5 สัปดาห์
-เมล็ดข้าวเปลือก ยาว x กว้าง x หนา = 10.8 x 2.7 x 2.1 มิลลิเมตร
-เมล็ดข้าวกล้อง ยาว x กว้าง x หนา = 7.4 x 2.2x 1.8 มิลลิเมตร
-คุณภาพข้าวสุก เหนียวนุ่ม
ผลผลิต
-ประมาณ 456 กิโลกรัมต่อไร่
ลักษณะเด่น
-ปลูกได้ทั้งสภาพไร่ และสภาพนาี
-ลักษณะเมล็ดยาวเป็นที่นิยมของตลาด
-คุณภาพการสี และการหุงต้มดี
-ต้านทานโรคไหม้ในสภาพธรรมชาติ
-ทนแล้งปานกลาง
ข้อควรระวัง
-ไม่ต้านทานโรคเน่าคอรวง
-ไม่ต้านทานแมลงบั่ว
พื้นที่แนะนำ
-พื้นที่ข้าวไร่ และข้าวนาสวนในภาคเหนือ และภาคตะวันออกเฉียงเหนือ

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
ข้าวบาสมาติ หรือ ข้าวบาสมตี หรือ ข้าวบาสมาตี (Basmati) ก็คือข้าวชนิดหนึ่ง ที่มีลักษณะเป็นเมล็ดยาว เรียว มีปลายแหลม และมีกลิ่นเฉพาะตัวคล้ายกลิ่นถั่ว นิยมปลูกกันในทวีปเอเชีย เดิมทีจะมีมากในโซนประเทศอินเดีย ปากีสถาน แต่ปัจจุบันได้มีประเทศที่นิยมปลูกและทานมากขึ้น ข้าวบาสมาติสามารถเอามาทำได้หลายเมนู ทั้ง Chicken Biryani หรือข้าวหมกไก่ และยังสามารถนำมาทานคู่กับแกงอินเดียชนิดต่างๆ ได้
ประโยชน์ และคุณค่าโภชนาการของข้าวบาสมาติ
ข้าวบาสมาติ เป็นข้าวสายพันธุ์หนึ่งที่มีปริมาณสารอาหาร มีคุณค่าทางโภชนาการและมีคุณประโยชน์สูง อุดมไปด้วยสารอาหารที่ดี และจำเป็นต่อร่างกาย ไม่ว่าจะเป็น คาร์โบไฮเดรต โปรตีน วิตามินแร่ธาตุ มีไฟเบอร์สูงช่วยในเรื่องเกี่ยวกับระบบทางเดินอาหาร มีฟอสฟอรัสสูงช่วยรักษาความแข็งแรงของกระดูก และยังช่วยรักษาระดับน้ำตาลในเลือดได้ด้วย

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
ข้าวเหนียวข้าวก่ำกัญญา เป็นข้าวนาปี ลักษณะใบม่วง
ข้อต่อสีเขียว ลำปล้องสีม่วง ทำเมนูไหน ก็อร่อย
ข้าวเหนียวสังขยา ข้าวเหนียวดำหน้าหมู ข้าวต้มมัด ข้าวหลามข้าวก่ำ ข้าวเหนียวมูล ข้าวเหนียวเปียกกะทิ ข้าวปิ้งคนไทยโบราณบอกว่า ข้าวเหนียว มีคุณสมบัติออกฤทธิ์ร้อน มีหลายสายพันธุ์ แต่ที่คนส่วนใหญ่นิยมมีอยู่สองสี คือ
ข้าวเหนียวสีขาวและข้าวเหนียวสีดำ ข้าวเหนียวกัญญา
(ข้าวเหนียวดำ) เป็นพันธ์ข้าวที่มีใบดำ เมล็ดสั้นเนื้อข้าวสีดำมัน มีรสออกมันและขมเล็กน้อย ใช้เป็นยาบำรุงโลหิต และเข้าตัวยาสำหรับหญิงตั้งครรภ์ในเดือนแรกแล้วมีอาการแพ้ท้อง
ทางเราได้ทดลองปลูกแบบใส่ปุ๋ยอินทรีย์เมล็ดอวบอิ่มดูดีเป็นที่สุด

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
ข้าวไร่บือวา เป็นพันธุ์ข้าวไร่พื้นเมืองของชาวปกาเกอะญอ (กะเหรี่ยง) บนพื้นที่สูงในภาคเหนือของไทย คำว่า "บือ" แปลว่าข้าว เป็นข้าวเจ้าดอยที่ปลูกในที่ดอน ไม่ต้องใช้น้ำขัง เมล็ดมีสีขาว หุงสุกแล้วนุ่ม อร่อย เป็นข้าวที่มีความทนทานสูงและเป็นความมั่นคงทางอาหารของชุมชน
รายละเอียดที่สำคัญของข้าวบือวา (บือกวา/บือกอ)
ลักษณะทางกายภาพ: ข้าวเจ้าเมล็ดสีขาว (บือกวา = ข้าวขาว)
ประเภท: เป็นข้าวไร่ หรือข้าวนาที่สูง (ข้าวนาขั้นบันได)
แหล่งที่มา: ปลูกโดยกลุ่มชาติพันธุ์ปกาเกอะญอ (กะเหรี่ยง) ในภาคเหนือ
ลักษณะรสชาติ: มีความนุ่ม หอม และมัน อร่อย
คุณค่า: เป็นข้าวปลอดสารพิษ/อินทรีย์ตามวิถีธรรมชาติ

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
พ่อพันธุ์ – แม่พันธุ์ : ข้าวเจ้าหอมเวสสันตะระรุ่นที่ 5 – ข้าวเจ้าหอมดำสูตะบุตรรุ่นที่ 5
ลักษณะทางพันธุ์ศาสตร์ : เป็นข้าวเจ้าไวแสง อายุ 175 วัน สูง 120 เซนติเมตร ทรงกอตั้ง ต้นและใบสีเขียวเข้ม เปลือกสีเทา ข้าวเจ้าหอมเพชรราตรี กลุ่ม 4 กลุ่ม 10 และกลุ่ม 11 มีเมล็ดเรียวยาวคล้ายข้าวเจ้าหอมดำสูตะบุตร มีความทนทานต่อโรคใบไหม้ สำหรับกลุ่ม 12 มีเมล็ดใหญ่และยาวคล้ายข้าวเจ้าหอมเวสสันตะระ มีกลิ่นหอมมากกว่าทุกกลุ่มพันธุ์ของข้าวเจ้าหอมเพชรราตรี แต่อ่อนแอต่อโรคใบไหม้
ลักษณะข้าวสาร : ข้าวกล้อง มีสีม่วงดำสนิท ลักษณะเมล็ดเรียวยาว เมื่อขัดขาวแล้ว จะได้ข้าวสารสีขาวใสอมม่วง
รสชาติและจุดเด่น : กลุ่ม 4 และกลุ่ม 11 มีกลิ่นหอมเหมือนข้าวเหนียวดำสีลาภรณ์ กลุ่ม 12 มีกลิ่นหอมเหมือนข้าวเหนียวดำอสิตะ กลุ่ม 10 มีกลิ่นหอมเหมือนข้าวเหนียวดำอสิตะ แต่มีกลิ่นที่อ่อนกว่ากลุ่ม 12
ที่มาและเรื่องราว : คำว่า ‘ราตรี’ แปลว่า กลางคืน หรือความมืด มาจากชื่อมารดาของผู้ปรับปรุงสายพันธุ์ ส่วนคำว่า ‘เพชร’ ใช้เปรียบแทนสิ่งมีค่า ดังนั้น ‘เพชรราตรี’ จึงหมายถึง สิ่งมีค่าที่ซุกซ่อนอยู่ หรือถูกปกปิดไว้ด้วยความมืด เหตุที่ผู้ปรับปรุงพันธุ์ตั้งชื่อนี้ สืบเนื่องด้วยข้าวพันธุ์นี้เกิดขึ้นจากการแตกตัวทางพันธุกรรมอย่างผิดปกติจากข้าวเจ้าสีขาวในกลุ่มเดียวกัน เช่น ข้าวเจ้าหอมปุณณะ และข้าวเจ้าหอมเวสวิสุทธิ์ ในรุ่นที่ 6 (พ.ศ. 2556) ซึ่งมีเพียง 2 กอ กอละ 2 รวง ในจำนวนข้าวกว่า 16,000 กอ โดยโอกาสที่จะมองเห็นความเปลี่ยนแปลงนี้ ถือเป็นเรื่องที่ยากมาก ข้าวพันธุ์นี้จึงเปรียบดั่งอัญมณีในยามราตรี

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
ข้าวเจ้าหอมดำสูตะบุตร (SUTABUTR)
ปีที่ปรับปรุงพันธุ์ : พ.ศ.2548
พ่อพันธุ์ – แม่พันธุ์ : ข้าวเจ้าปทุมธานี-ข้าวเจ้าหอมนิล
ลักษณะทางพันธุ์ศาสตร์ : เป็นข้าวเจ้าไม่ไวแสง (ข้าวนาปรัง) อายุ 120 วัน ความสูงประมาณ 120 เซนติเมตร ต้นและใบสีเขียวเข้ม ทรงกอตั้งแข็งแรง ไม่ล้ม รวงจับห่าง เมล็ดต่อกันและมีลักษณะเรียวยาว ข้าวเปลือกสีฟางอมเทา
ลักษณะข้าวสาร : ข้าวกล้อง มีสีม่วงดำ เมื่อขัดขาวแล้ว จะมีสีขาวใสอมม่วง
รสชาติ/จุดเด่น : รสชาติเหนียวนุ่ม มีกลิ่นหอม
ที่มาและเรื่องราว : ข้าวเจ้านาปัง ทรงกอตั้งเหมือนแท่งดินสอ แข็งแรง ต้านทานโรค เมื่อหุงแล้วจะให้รสชาติเหนียวนุ่ม มีกลิ่นหอมข้าวก่ำที่โดดเด่น จนมีคำเปรียบเปรยจากผู้ที่เคยทานว่า “คงเสียดายหากตายแล้วไม่ได้ทานข้าวเจ้าหอมดำสูตะบุตร”
คำว่า ‘สูตะบุตร’ มีที่มาสืบเนื่องจากเมื่อปี พ.ศ.2550 เจ้าหน้าที่สำนักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม (ส.ป.ก.) ได้ขออนุญาตนำนามสกุลของ ศ.ดร.ธีระ สูตะบุตร ซึ่งดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ในขณะนั้น มาใช้เป็นชื่อพันธุ์ข้าวเพื่อให้เกิดความเป็นสิริมงคลแก่เกษตรกรผู้ปรับปรุงพันธุ์

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
เมล็ดพันธุ์ข้าว กข.15 ชั้นพันธุ์ขยาย จากกรมการข้าว เป็นข้าวเจ้าไวแสง ผลผลิตสูง เมล็ดข้าวนุ่มและมีกลิ่นหอม
ข้าว กข.15 มีจุดเด่นคือเก็บเกี่ยวได้ไวกว่าพันธุ์ขาวดอกมะลิ 105 ประมาณ 7-10 วัน และนิยมปลูกมากในภาคตะวันออกเฉียงเหนือและภาคเหนือ
ลักษณะประจำพันธุ์:
ความสูงของต้น: ประมาณ 140 เซนติเมตร
การตอบสนองต่อแสง: เป็นข้าวไวต่อช่วงแสง (เหมาะสำหรับทำนาปี)
อายุการเก็บเกี่ยว: อยู่ในช่วงเดือนพฤศจิกายน
คุณภาพข้าว: ข้าวสุกนุ่ม หุงขึ้นหม้อ และมีกลิ่นหอม

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
ลักษณะประจำพันธุ์
-เป็นข้าวเจ้า สูงประมาณ 140 เซนติเมตร
-ไวต่อช่วงแสง
-ลำต้นสีเขียวจาง ใบสีเขียวยาวค่อนข้างแคบ ฟางอ่อน ใบธงทำมุมกับคอรวง เมล็ดข้าวรูปร่างเรียวยาว
-ข้าวเปลือกสีฟาง
-อายุเก็บเกี่ยว 120 วัน
-เมล็ดข้าวเปลือก ยาว x กว้าง x หนา = 10.6 x 2.5 x 1.9 มิลลิเมตร
-เมล็ดข้าวกล้อง ยาว x กว้าง x หนา = 7.5 x 2.1 x 1.8 มิลลิเมตร
-ปริมาณอมิโลส 12-17 %
-คุณภาพข้าวสุก นุ่ม มีกลิ่นหอม
ผลผลิต-ประมาณ 363 กิโลกรัมต่อไร่
ลักษณะเด่น -ทนแล้งได้ดีพอสมควร
-เมล็ดข้าวสารใส แกร่ง คุณภาพการสีดี
-คุณภาพการหุงต้มดี อ่อนนุ่ม มีกลิ่นหอม
-ทนต่อสภาพดินเปรี้ยว และดินเค็ม
พื้นที่แนะนำ -ภาคตะวันออกเฉียงเหนือและภาคเหนือตอนบน

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์

พิษณุโลก 80 (Phitsanulok 80)
เป็นข้าวเจ้าไวต่อช่วงแสง
- อายุเก็บเกี่ยวต้นเดือนธันวาคม
- ทรงกอตั้ง ต้นแข็งไม่ล้มง่าย ใบสีเขียว ใบธงตั้งตรง คอรวงยาว รวงแน่นปานกลาง
- เมล็ดข้าวเปลือกสีฟาง ขนสั้น
- ระยะพักตัวของเมล็ดพันธุ์ประมาณ 7 สัปดาห์
- เมล็ดข้าวเปลือก ยาว x กว้าง x หนา = 10.1 x 2.5 x 2.0 มิลลิเมตร
- เมล็ดข้าวกล้อง ยาว x กว้าง x หนา = 7.4 x 2.2 x 1.7 มิลลิเมตร
- ปริมาณอมิโลสต่ำ (17.3%)
ผลผลิต - เฉลี่ย 637 กิโลกรัม/ไร่
ลักษณะเด่น - ให้ผลผลิตสูง เสถียรภาพในการให้ผลผลิตดีในสภาพแวดล้อมที่แตกต่างกัน
- ทรงต้นตั้งตรง ต้นแข็ง ไม่ล้มง่าย
- คุณภาพเมล็ดดี เป็นท้องไข่น้อย
ข้อควรระวัง - ไม่ต้านทานต่อเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาล ค่อนข้างอ่อนแอต่อโรคไหม้ในจังหวัดพิษณุโลก และค่อนข้างอ่อนแอต่อโรคขอบใบแห้ง
พื้นที่แนะนำ - พื้นที่ลุ่มในเขตนาน้ำฝนภาคเหนือตอนล่าง

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
ข้าวเหนียว ซีพีไรซ์ 55
- ข้าวเหนียวไม่ไวแสง ปลูกได้ตลอดทั้งปี
- อายุ 110 - 125 วัน
- ความสูง (คอรวง) เฉลี่ย 72-100 เซนติเมตร
- เมล็ดขาวมาก เมล็ดอ้วน (คล้ายสันป่าตอง 1)
- ผลผลิตสูงสุด 1,379 - 1,420 กก./ไร่
- ผลผลิตเฉลี่ย 1,100 กก./ไร่
.
ใบเดี่ยว มุมปลายใบตั้งตรง แผ่นใบมีขนบ้าง กาบใบสีเขียว ลิ้นใบสีขาว ปลายแหลม ยาวเฉลี่ย 9.25 มิลลิเมตร หูใบสีเขียวอ่อน ข้อต่อใบสีเขียวอ่อน ใบสีเขียว มุมใบธงทํามุม 45 องศา กว้างเฉลี่ย 1.80 เซนติเมตร ยาวเฉลี่ย 41.50 เซนติเมตร ใบค่อนข้างแก่ช้า

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
ลักษณะประจำพันธุ์
- เป็นข้าวเหนียวไวต่อช่วงแสง
- ปลูกได้เฉพาะฤดูนาปี ออกดอก 50 เปอร์เซ็นต์ ประมาณวันที่ 21 ตุลาคม เก็บเกี่ยวประมาณ
วันที่ 23 พฤศจิกายน
- ทรงกอตั้ง ความสูงประมาณ 96 เซนติเมตร ลำต้นแข็งมาก
- เมล็ดยาว รูปร่างเรียว คุณภาพการสีดี
- เมื่อนึ่งสุกเนื้อสัมผัสนุ่ม
- ผลผลิตเฉลี่ย 663 กิโลกรัมต่อไร่ ศักยภาพการให้ผลผลิตสูงสุด 1,002 กิโลกรัมต่อไร่
ลักษณะเด่น
- เป็นข้าวเหนียวไวต่อช่วงแสงที่มีลำต้นเตี้ย ต้านทานการหักล้มดีกว่าพันธุ์ กข6 และ กข18
- ต้านทานต่อโรคไหม้ในระยะกล้าในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
พื้นที่แนะนำ
แนะนำให้ปลูกในพื้นที่นาน้ำฝนภาคตะวันออกเฉียงเหนือที่มีการระบาดของโรคไหม้
ข้อควรระวัง
อ่อนแอต่อโรคไหม้คอรวง ขอบใบแห้ง แมลงบั่ว และเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาล

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
คุณสมบัติใกล้เคียงขาวดอกมะลิ 105 ถึง 98 เปอร์เซ็นต์
เป็นข้าวเจ้า ต้นเตี้ย
ต้านทานการหักล้ม
ความสูงต้นประมาณ 91 เซนติเมตรในฤดูนาปี และ 86 เซนติเมตรในฤดูนาปรัง เป็นข้าวไม่ไวต่อช่วงแสง
สามารถปลูกได้ทั้งในฤดูนาปีและนาปรัง
เมื่อปลูกด้วยวิธีปักดำ ระยะพักตัว 7 สัปดาห์
การปลูก
ไม่ไวต่อช่วงแสง ปลูกได้ทั้งนาปีและนาปรัง
ลักษณะทางกายภาพ
ต้นเตี้ย แข็งแรง ต้านทานการหักล้ม
ผลผลิต
เฉลี่ย 600-700 กิโลกรัมต่อไร่
อายุเก็บเกี่ยว
ประมาณ 125-128 วัน

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
ลักษณะพันธุ์ : ลักษณะใบ มีแผ่นใบสีเขียว กาบใบสีน้ำตาล ใบไม่มีขน มีสีปล้องสีเขียวอ่อน มีลิ้นใบสีเหลือง 2 ยอด สั้น 1 อัน และยาว 1 อัน หูใบมีสีน้ำตาลอ่อน 2 หู ลักษณะใบธงเป็นแนวนอนลักษณะร่วง ไม่แน่นระแง้ห่างลักษณะเมล็ดข้าว เมล็ดข้าวเปลือกสีเหลือง ปลายสีน้ำตาล ขนาดของข้าวเปลือกยาว 1.16 ซม. กว้าง 0.3 ซม. ขนาดของข้าวกล้องยาว 0.86 ซม. กว้าง 0.20 ซม. เมล็ดข้าวกล้องมีสีน้ำตาล ถ้าเปรียบเทียบกับข้าวพันธุ์สังข์หยด-พัทลุง ข้าวไร่พันธุ์ดอกขามจะมีความใสของเมล็ดมากกว่าลักษณะต้น ความสูงต้น 110 ซม. ระยะการออกดอก 50% 92 วันหลังงอกอายุการเก็บเกี่ยว 124 วันหลังงอก ความยาวคอรวง 5.7 ซม. ความยาวรวง 33 ซม. จำนวนรวงต่อกอ 11 ร่วง จำนวนเมล็ดดีต่อรวง 255 เมล็ด ผลผลิตต่อไร่ 1,025 กก. และปริมาณข้าวกล้องต่อข้าวเปลือก 1 ถัง 5 กก. น้ำหนัก 1,000 เมล็ด 22.86 กรัม
การปลูก : ข้าวไร่
สภาพอากาศ : เป็นข้าวไวแสง
สภาพพื้นที่ปลูก : ดินมีอินทรียวัตถุสูง
ฤดูปลูก : ปลูกได้ปีละครั้ง ทุกภูมิภาคของประเทศไทยภาคใต้ ควรปลูกช่วงต้นเดือนพฤษภาคมถึงกรกฎาคม
การเตรียมดิน : ใช้รถแทรกเตอร์หรือรถไถ เตรียมดินให้ดีพอสมควร
การปลูก : ใช้ไม้ปลายมนปักเป็นหลุมลึก ประมาณสองข้อนิ้วมือ หยอดเมล็ดพันธุ์ หลุมละ 4 เมล็ด (ใช้หลุมละ 3 ต้น) ใช้ระยะระหว่างหลุม 25X30 ซม.
ข้อแนะนำ : พื้นที่ที่มีการปลูกข้าวกรณีที่ปลูกต่างพันธุ์ ไม่ควรปลูกซ้ำที่เดิม

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
ข้าวเจ้า หอมสยาม หุงขึ้นหม้อ นุ่มนวล หนึบหนับ เหนียวนิดๆ เคี้ยวเพลิน ไม่แข็งกระด้าง กลิ่นหอม
ลักษณะเด่น
ข้าวหอม นุ่ม ไวต่อช่วงแสง เมล็ดมีกลิ่นหอม นุ่มอร่อยคล้ายข้าวขาวดอกมะลิ105 มีลำต้นที่แข็งแรง ไม่หักล้มง่าย
ความสูงปานกลาง ให้ผลผลิตสูง ต้านทานโรคไหม้ และทนแล้ง
ระยะเก็บเกี่ยว
เป็นข้าวนาปีที่เก็บเกี่ยวได้ในช่วง กลางเดือนพฤศจิกายน (ใกล้เคียงกับข้าวขาวดอกมะลิ 105)
ไวต่อแสงหรือไม่
เป็นข้าวไวต่อช่วงแสง
ส่วนสูง
ลำต้นเตี้ย มีความสูงประมาณ 120 เซนติเมตร ทำให้ทนต่อการหักล้มได้ดีกว่าข้าวหอมมะลิทั่วไป
ผลผลิต
ให้ผลผลิตสูง (เฉลี่ยมากกว่า 800 กิโลกรัมต่อไร่)
ความต้านทาน
ทนแล้งได้ดี และมีความต้านทานต่อ โรคใบไหม้ และโรคไหม้คอรวง

คลินิกพืชคูลเกษตร | ชุมตาบง นครสวรรค์
ข้าวเหนียว น่าน 59 (เขี้ยวงูทอง) คูลเกษตร
ลักษณะ
ทรงกอตั้ง ใบสีเขียวเข้ม เมล็ดเรียวยาว เปลือกเมล็ดสีฟาง
คุณสมบัติเด่น
เป็นข้าวเหนียวที่มีเมล็ดเรียวยาว สวยงาม เมื่อหุงสุกจะมีความ นุ่มนวลและมีกลิ่นหอม คล้ายพันธุ์เขี้ยวงูแบบดั้งเดิมแต่ดูแลรักษาง่ายกว่า ลำต้นแข็งแรง ทนต่อโรคไหม้และโรคขอบใบแห้งได้ดีเยี่ยม
ระยะเก็บเกี่ยว
เป็นข้าว นาปี เก็บเกี่ยวได้ในช่วง กลางเดือนพฤศจิกายน (ประมาณวันที่ 15-20 พฤศจิกายน)
การไวแสง
เป็นข้าวพันธุ์ ไวต่อช่วงแสง เหมาะสำหรับปลูกในฤดูนาปีเท่านั้น
ส่วนสูง
มีลักษณะ ต้นเตี้ย โดยเฉลี่ยประมาณ 110 - 120 เซนติเมตร ช่วยให้ไม่หักล้มง่ายเมื่อโดนลมแรงหรือน้ำมาก